యోనా
గ్రంథకర్త
యోనాగ్రంథ రచయిత యోనా ప్రవక్త అని 1:1 స్పష్టంగా పేర్కొంటున్నది. ఇతడు నజరేతు ప్రాంతంలో గతహెఫెరు ఊరికి చెందినవాడు. తరువాత కాలంలో ఈ ప్రాంతాన్ని గలిలయ అన్నారు (2 రాజులు 14:25). అంటే ఉత్తర ఇశ్రాయేల్ రాజ్యానికి చెందిన కొద్దిమంది ప్రవక్తల్లో యోనా ఒకడు. యోనా గ్రంథం దేవుని సహనాన్ని, వాత్సల్యాన్ని ఎత్తి చూపుతున్నది. తనకు లోబడే వారికి రెండవ అవకాశం ఇవ్వడానికి ఆయనకున్న సమ్మతిని తెలుపుతున్నది.
రచనా కాలం, ప్రదేశం
సుమారు క్రీ. పూ. 785 - 760
కథనం ఇశ్రాయేల్లో మొదలై మధ్యదరా సముద్రం ఓడరేవు యొప్పే నుండి అషురు రాజ్యం ముఖ్యపట్టణం నీనెవెలో ముగుస్తుంది. నీనెవె టైగ్రిస్ నదీ తీరాన ఉంది.
స్వీకర్త
ఇశ్రాయేల్ ప్రజలు, భావికాలంలో బైబిలు చదివేవారు.
ప్రయోజనం
అవిధేయత, ఉజ్జీవం ఇవి రెండు ఈ పుస్తకంలో ముఖ్యాంశాలు. పెద్ద చేప కడుపులో యోనా అనుభవం. అతడు పశ్చాత్తాప పడిన దాని ఫలితంగా అబ్బురమైన విడుదల అతడు పొందడానికి కారణమైంది. మొదట్లో అతని అవిధేయత చివరికి వ్యక్తిగత ఉజ్జీవానికి దారి తీసింది. అంతేగాక నీనెవె రక్షణ కూడా సిద్ధించింది. దేవుని సందేశం ప్రపంచం మొత్తానికి కేవలం మనవంటి, లేక మనతో పోలికలున్న వారికి మాత్రమే కాదు. దేవుని యధార్ధమైన పశ్చాత్తాపం కావాలి. మన హృదయాన్ని, నిజమైన అనుభూతులను ఆయన చూస్తున్నాడు. కేవలం ఇతరుల కోసం మనం చేసే మంచి పనులు కాదు.
ముఖ్యాంశం
మనుషులందరి పట్ల దేవుని కృప.
విభాగాలు
1. యోనా అవిధేయత — 1:1-14
2. యోనాను పెద్ద చేప మింగడం — 1:15, 16
3. యోనా పరితాపం — 1:17-2:10
4. యోనా నీనెవెలో బోధించడం — 3:1-10
5. దేవుని కనికరాన్ని బట్టి యోనా కోపగించుకోవడం — 4:1-11